De Frederikstuin is een initiatief van buurtbewoners om gezamenlijk een binnentuin te realiseren tussen de Frederiksstraat, de Zocherstraat en de Overtoom.

Het terrein is momenteel verwaarloosd. Een projectontwikkelaar heeft plannen het terrein vol te bouwen met woningen. Echter, als we het integraal aanpakken is er veel winst te behalen: een mogelijkheid om een groene oase in onze buurt te realiseren, bestaande uit een moestuin, een ontmoetingsplek voor buurtbewoners en een veilige omgeving voor (kleine) dieren, zoals vogels en padden.

Binnentuin

              Het smalle gebouw is de voormalige lagere school waar nu kinderdagverblijf Dromelot is (begane grond) met kunstenaarsateliers op de verdiepingen daarboven. Het brede (donkere) gebouw is de lage uitbouw van de voormalige HBS (linksonder). Het grijze gebouw daarboven is het gymlokaal.   Het uitgangspunt van het buurtinitiatief is een integrale verbetering van het binnenterrein om het voor alle bewoners een betere leefomgeving te maken. We zijn erg benieuwd naar ieders mening en creatieve inbreng. Bij de aanvang werd o.a. gedacht aan:

  • Het oplossen van de fietsenchaos in de Frederiksstraat door fietsenstalling op het binnenterrein voor bewoners (opnieuw) te maken.
  • Het realiseren van tuinen op de plek van de uitbouw van het schoolgebouw en gymzaal (de lage gebouwen).
  • Een ontmoetingsplek voor bewoners op een plek waar dit geen geluidshinder geeft.
  • Meer groen en ruimte voor dieren en vlinders, zoals haagjes, een vijver, een imkerij.

  Update juni 2014: Het idee van de Frederikstuin is na de bewonersbijeenkomst in februari, diverse reacties op het buurtblog en gesprekken in de werkgroep in een volgend stadium gekomen. De gemeenschappelijke factor van de omwonenden is vooral de behoefte aan zoveel mogelijk rust op het binnenterrein. De bouwplannen van de projectontwikkelaar doen daar afbreuk aan voor wat betreft de bouw van 8 grote woningen op het binnenterrein, waar nu de gymzaal en de lage uitbouw is. Bewoners kunnen zich wel vinden in de bouw van nog eens 12 appartementen in de school, als het parkeerpobleem in de Zocherstraat adekwaat wordt opgelost. Woningbouw op het toch al zeer intensief gebruikte binnenterrein, vind men ongewenst. Er is overdag al veel overlast door de twee kinderdagverblijven. Nadat de komst van Dromelot al voor commotie had gezorgd is er een tweede kinderdagverblijf bijgekomen, notabene nadat de stadsdeelraad een beleidsmaatregel had genomen waarbij er per blok woningen of binnenterrein maar vestiging van één kinderdagverblijf zou worden toegestaan. Een vergissing van ons stadsdeel, de vergunning aan Little Superstars was al toegezegd en kon niet meer worden ingetrokken. De bewoners zaten daarna met de gebakken peren. Doordat Dromelot openstaat voor klachten over geluidsoverlast en goed communiceert met de omwonenden is op dit moment een situatie ontstaan die aanvaardbaar is. Ook omdat de geluidsoverlast nu beperkt is tot overdag tijdens de werkdagen. De buurt is bang voor nog meer geluidsoverlast door bewoners van nieuw te bouwen woningen (denk bijv. aan extra drukte i.v.m. dakterrassen, balkons, tuinen e.d.), verkeer over het binnenterrein en meer verkeersbewegingen in de Frederikstraat. Ook vindt men het de vraag of de maatschappelijke bestemming die het binnenterrein nu heeft zomaar kan worden opgeofferd aan privé belangen. Het binnenterrein is oorspronkelijk zodanig ontworpen dat de omwonenden in ieder geval ‘s avonds rust kunnen vinden aan de achterzijde van hun woningen. Men vindt het van groot belang dat dit zo blijft, ook voor toekomstige generaties. Het plan van de Frederikstuin is geëvolueerd naar een binnentuin waar vooral veel rust vanuit gaat. Dus geen barbequeplaats, geen speeltuin, geen picknick tafel en ook geen schooltuinen. Maar wel een groene oase, een klein stads-natuurreservaat met een moes-, bloemen en kruidentuin die in de avonduren en in het weekeinde kan worden afgesloten d.m.v. een hek in het poortgebouw aan de Frederikstaat. En zeker geen openstelling naar het Vondelpark. Vrijwilligers die in de tuin werken kunnen dan evenals de omwonenden over een sleutel beschikken. Er zijn al veel voorbeelden van dergelijke stadstuinen met een sterk beperkte publieke openstelling, ook in Amsterdam-West. De Slatuinen, in de Baarsjes is een goed voorbeeld dat al langer bestaat. Hier is in de loop van de jaren een prachtige binnentuin ontstaan met een beperkte educatieve functie. Openstelling is alleen op donderdag en de eerste zondag van de maand. Het is vlakbij, dus ga eens kijken. De huizen rondom dit binnenterrein zijn door de aanwezigheid van de binnentuin, een oase van rust en natuur, in waarde gestegen. Dat is wel een heel ander scenario dan het binnenterrein vol bouwen met appartementen die op zeer korte afstand afstand van de bestaande woningen aan de Zocherstraat komen te staan! Dan dreigt er juist een waardevermindering van de woningen en voor alle omwonenden een vermindering van woongenot te ontstaan. Als het lukt om de bestemmingswijziging van maatschappelijke bestemming naar woningbouw tegen te houden zal de aankoop van het terrein meer binnen ons bereik komen. Toch zal er het nodige geïnvesteerd moeten worden. Behalve de aankoop van de grond moeten ook de sloop van de bestaande bebouwing en de aanleg van de tuin bekostigd worden. Overwogen wordt ook of een deel van de bestaande gebouwen hergebruikt kan worden. Een realistisch scenario zou kunnen ontstaat uit een samenwerking met Dromelot. Er is geld beschikbaar om hier een kleine naschoolse opvang te realiseren voor kinderen in de leeftijdsgroep van 4-12. In de te realiseren tuin zou dan een klein gebouw komen voor opvang van maximaal 20 kinderen. Deze kinderen kunnen ook betrokken worden bij de aanleg en het onderhoud van de tuin rondom hun behuizing. Een ander idee is de stads-zorgboerderij. Daarbij zal het dan niet om dieren gaan, maar om de aanleg en verzorging van de binnentuin. Ook onderhoudswerkzaamheden in het Vondelpark zijn een mogelijkheid. Fysieke arbeid in de buitenlucht en contact met medewerkers, planten, bomen en de bodem heeft een therapeutische werking. Een groep hiervoor in aanmerking komende mensen zouden samen met hun begeleiders een onderkomen kunnen vinden op het binnenterrein. Ook dit kan een belangrijke economische drager zijn voor het alternatieve plan. Andere mogelijkheden worden eveneens onderzocht. Ideeën van buurtbewoners zijn zeer welkom. Uitgangspunten daarbij zijn:

  • Behoud maatschappelijke bestemming als waarde voor de buurt en stad.
  • Onderzoeken of het tekort aan schoolgebouwen in Amsterdam-West niet valt te combineren met dit gebouw.
  • Een bestemming die alleen overdag actief is, zodat het ’s avonds en in het weekend stil is.
  • Behoud van de centrale tuin met veel stil groen en bloemen, bijvoorbeeld: natuurtuin, moes- en kruidentuin, ruimte voor bijen. Liever geen privé verkaveling voor woningtuinen waardoor het ruimtelijk karakter van de binnentuin teniet wordt gedaan. Een grasveldje waarop stille activiteiten in de buitenlucht kunnen worden gedaan, zoals (kinder-) yoga of tai-chi e.d. In het Vondelpark wordt het steeds moeilijker om een rustige plek daarvoor te vinden.
  • Mogelijkheid tot (educatieve) activiteiten voor scholen of ouderen in de buurt.
  • Combinatie mogelijkheden door het betrekken van kinderen bij eventuele ouderenactiviteiten in gebouw of moestuinen.
  • Behoud van unieke stille groene plek in drukke stad.
  • Nieuw te bouwen gebouw of gedeeltelijke hergebruik in maximaal de huidige contouren van de laagbouw,  bij voorkeur kleiner. Daarin maatschappelijke functies die gebruik kunnen maken van deze unieke plek.
  • Verrijken van flora en fauna in de stad.
  • Garanderen/optimaliseren privacy van bewoners aan m.n. Zocherstraat door geen zicht en inkijk.
  • Functies zoeken die optimaal zijn qua geluids- en verkeersbelasting voor het binnenterrein en de omwonenden.
 

 

Update september 2014:

Visie en plan voor de Frederikstuin De werkgroep Frederikstuin heeft in de afgelopen weken een presentatie van haar visie en plan gemaakt voor alle betrokken partijen. Dit zijn de omwonenden, de gemeente, projectontwikkelaar Pierra, het ROC en andere belangstellenden. Lees de presentatie.

Uit de presentatie: In een verstopt stukje van de stad ligt een geheime tuin. De bijna 2500 m2 grond is in eigendom van het ROC en andere partijen, onder welke de gemeente Amsterdam. Er is een aanvraag ingediend om de maatschappelijke bestemming van de bebouwing op deze grond te wijzigen zodat er woningen op gebouwd kunnen worden. Een initiatief van buurtbewoners en andere betrokkenen heeft hiervoor een alternatieve visie ontwikkeld. Deze bijzondere plek in West met unieke kwaliteiten mag niet verloren gaan ten gunste van de ‘happy few’. Amsterdam is van iedereen. De visie bestaat uit drie delen:

  1. De maatschappelijke bestemming van de laagbouw van het voormalig schoolgebouw blijft behouden. In dit lage gedeelte kunnen diverse maatschappelijke functies komen, zoals een duurzaamheidslab, een zorgtuin, educatieve activiteiten en een kleinschalige buitenschoolse kinderopvang.
  2. De gehele binnentuin (met verschillende eigenaren) wordt als één geheel ontworpen en wordt functioneel verbonden met de laagbouw. In deze binnentuin worden buurttuinen, faciliteiten voor educatie, kinderyoga, stads(zorg)landbouw en stilteplekken gemaakt. Deze maatschappelijke functies zullen overdag actief zijn. ‘s Avonds en in het weekend, zoals reeds 100 jaar, is dit gebouwdeel gesloten en is de binnentuin weer een stille groene oase die toegankelijk is voor buurtbewoners.
  3. In de hoogbouw van het voormalig schoolgebouw wordt de bestemming van maatschappelijk gewijzigd naar wonen. Hier kunnen 12 appartementen in gemaakt worden. Zo behoud je het maatschappelijke karakter van gebouw en binnentuin zoals dat in dit stukje stad al lang en goed functioneert, worden er woningen toegevoegd en blijft het plan financieel aantrekkelijk voor zowel het ROC als de ontwikkelaar.

Het terrein is een kans voor West. In samenwerking met bijv. Waternet en Deltares kunnen technische innovaties worden toegepast om waterberging voor stadsdeel West mogelijk te maken. Door de toepassing van meer groen in tuinen en op daken kan de luchtkwaliteit van de Overtoom worden verbeterd. Door slim samen te werken met de ontwikkelaar, de gemeente, omwonenden en bedrijven kan heel veel kwaliteit gecreëerd worden. Groen, stil, educatief, technisch slim en duurzaam. Behalve een visie op lange termijn hechten we veel waarde aan wat er op korte termijn al kan gebeuren: deze visie heeft een stappenplan om vandaag al kwaliteit te halen uit het terrein samen met omwonenden en bedrijven in een win-win-win situatie. Laat dit stukje stad niet leeg staan. Maak van deze plek die groene oase. Lees de hele presentatie. Heel graag horen we wat de omwonenden en andere buurtbewoners van dit plan vinden. Reageer hieronder.


Reacties

Frederikstuin — 4 reacties

  1. Well done guys, what a great website! I’m thoroughly impressed and excited to be part of this neighbourhood project. The example of the Collectieve tuin on your homepage is inspirational.
    Unfortunately I can’t be at the forthcoming Pierra Meeting but I look forward to reading all about it in your blog…
    Steph, Frederiksstraat

  2. Wat een mooi initiatief. Een tuin maken van onze binnenplaats als ik er al aan denk krijg ik er een warm gevoel van!

    Hulde aan de initiatiefnemers!

    Mark

  3. Very good, thanks for this summary. Is there a different part of the blog for expressing support for the gemeenschappelijke tuin? Or do we do that here on this page? Thanks again, Timothy

  4. moeilijk te overzien of dit alles haalbaar is in de huidige politieke situatie.
    uitgangspunten klinken goed en reëel.
    net terug uit amerika. daar hebben de (meeste) mensen veel meer ruimte, maar…. is het leven ook niet zo knus. fijn om ook weer thuis te zijn.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *